کُرد و کردستان در مجلات دوره پهلوی دوم

نوع مقاله : علمی

نویسندگان
1 دانشآموخته کارشناسی ارشد رشته روزنامه نگاری دانشگاه علامه طباطبایی
2 عضو هیئت علمی دانشگاه علم و فرهنگ تهران-گروه مطالعات فرهنگی
چکیده
پژوهش حاضر با هدف فهم چگونگی رؤیت‌پذیر شدن کُردها در دورۀ پهلوی دوم انجام شده است. این پژوهش تلاش دارد با استفاده از روش تحلیل گفتمان، به تصویری تا حدودی گویا، روشن و قابل استناد «از» و «درباره» کُردها در مجلات فارسی‌زبان این دوره دست یابد. به همین منظور متن و فرامتنِ مطالب مرتبط با موضوع مورد تحقیق در این نشریات در بازه زمانی مورد اشاره، مورد تحلیل و پژوهش قرار گرفت. یافته‌ها نشان می‌دهد که تصویرسازی از کُرد و کردستان در مجلات دوره پهلوی دوم، متاثر از قطب‌بندی‌هایی مانند «خود/دیگری»، «مرکز/حاشیه» و «سوژه/ابژه» است. در این مطالب، کُردها همواره هویتی ثابت و از پیش تعریف‌شده دارند، این تاکید بر مفهوم ثبات، تکنیک و بلکه تاکتیکی مهم و موثر در «ساخت ایدئولوژیک سوژه‌ی کُرد» و «دیگری‌بودگی» اوست. تصویر غالب و پُررنگ از کردها در این مجلات، تصویری است موزه‌ای و همچنین توریستی از آنها؛ آدم‌هایی در اعماق تاریخ که نباید به آنها دست زد، مبادا که از «بکر بودن» بیفتند. سایه این «ایده باکرگی» بر ساحَت‌های مختلف هستی و کیستی «سوژه کُرد» از زبان و لباس و پوشش او گرفته تا آداب و رسوم و آئین‌اش، گسترده شده است.اهمیت سوژه‌ی «کُرد»‌ به بودَش در تاریخ است و کمتر سخنی از شرایط اجتماعی، اقتصادی، سیاسیِ روز کردها در میان است.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله English

Kurd and Kurdistan in the magazines of the second Pahlavi period

نویسندگان English

Kamal Sadeghi 1
آرش Heydari 2
1 M.A allameh tabatabaei university
2 assistant professor at university of science and culture, Tehran- department of cultural studies
چکیده English

پژوهش حاضر با هدف فهم چگونگی رؤیت‌پذیر شدن کُردها در دورۀ پهلوی دوم انجام شده است. این پژوهش تلاش دارد با استفاده از روش تحلیل گفتمان، به تصویری تا حدودی گویا، روشن و قابل استناد «از» و «درباره» کُردها در مجلات فارسی‌زبان این دوره دست یابد. به همین منظور متن و فرامتنِ مطالب مرتبط با موضوع مورد تحقیق در این نشریات در بازه زمانی مورد اشاره، مورد تحلیل و پژوهش قرار گرفت. یافته‌ها نشان می‌دهد که تصویرسازی از کُرد و کردستان در مجلات دوره پهلوی دوم، متاثر از قطب‌بندی‌هایی مانند «خود/دیگری»، «مرکز/حاشیه» و «سوژه/ابژه» است. در این مطالب، کُردها همواره هویتی ثابت و از پیش تعریف‌شده دارند، این تاکید بر مفهوم ثبات، تکنیک و بلکه تاکتیکی مهم و موثر در «ساخت ایدئولوژیک سوژه‌ی کُرد» و «دیگری‌بودگی» اوست. تصویر غالب و پُررنگ از کردها در این مجلات، تصویری است موزه‌ای و همچنین توریستی از آنها؛ آدم‌هایی در اعماق تاریخ که نباید به آنها دست زد، مبادا که از «بکر بودن» بیفتند. سایه این «ایده باکرگی» بر ساحَت‌های مختلف هستی و کیستی «سوژه کُرد» از زبان و لباس و پوشش او گرفته تا آداب و رسوم و آئین‌اش، گسترده شده است.اهمیت سوژه‌ی «کُرد»‌ به بودَش در تاریخ است و کمتر سخنی از شرایط اجتماعی، اقتصادی، سیاسیِ روز کردها در میان است.

کلیدواژه‌ها English

Kurd
Kurdistan
visibility
discourse
 
آقابیگی، فرامرز (1391). قوم کُرد ایران در سفرنامه‌ها (از صفوی تا پهلوی دوم). (پایان‌نامه کارشناسی ارشد). دانشکده ادبیات و علوم انسانی، دانشگاه یزد، یزد.
اتابکی، تورج (1373). ملیت، قومیت و خودمختاری در ایران معاصر. مجله گفتگو. شماره 3، 73.
امیراحمدی، هوشنگ (1377). قومیت و امنیت (تأثیر سیاست‌های قومی رژیم پهلوی در پیدایش جنبش‌های قومی دسته‌جمعی در ایران). فصلنامه مطالعات راهبردی. پیش‌شماره دوم، 207-234.
اورنگ، م، (1345)، نژاد کرد، هنر و معماری، شماره 12.
بهنام، عیسی، لباس کردها، نقش و نگار.
حکمی، رضاقلی، (1351)، جاده نوسود و امریه رضاشاه کبیر، وحید، شماره 16.
سجادیه، سیدمحمدعلی، (1348)، سخنی چند پیرامون کُردها و لهجه کُردی، ارمغان، شماره 5 و 6.
شکیبا، حسین، کردها یا گروهی از ایرانیان پاک‌نژاد، پشوتن، شماره 2.
فره‌وشی، بهرام، (1344)، زبان‌های ایرانی در خارج از ایران، یغما، شماره 203.
فریقی، احمد، چهارشنبه‌سوری در کردستان، هنر و مردم، شماره 184 و 185.
کرانی، زهرا (1398). گفتمان‌کاوی مطالعات کرمانشاه با رویکرد پسااستعماری. (پایان‌نامه کارشناسی ارشد). دانشکده علوم اجتماعی و تربیتی. دانشگاه رازی. کرمانشاه.
کیوان، مصطفی، (1345)، نوروز در کردستان، یغما، شماره 224.
کیوان، مصطفی، (1346)، کرد و کردستان در تاریخ 2500 ساله ایران، یغما، شماره 233.
کیوان‌پور مکری، محمد، (1326)، عشایر ایران: عشایر کرد، یادگار، شماره 6.
مدرسی چهاردهی، مرتضی، (1338)، سخنوران کرد، ارمغان، شماره 1.
مهدی‌زاده، محمد (1387)، رسانه‌ها و بازنمایی، تهران: دفتر مطالعات و توسعه رسانه‌ها.
(1327)، حکومت امان‌الله خان ثانی در کردستان، مجله یغما، شماره 2.
(1351)، صنایع‌دستی: بررسی منطقه‌ای صنایع‌دستی بانه مریوان و نوار مرزی کردستان و امکانات توسعه آن، بورس، شماره 107.
(1353)، طریقت در میان کردها، بررسی‌های تاریخی، شماره 5.
 
Aghabeigi, F. (2012). Iranian Kurdish people in travelogues: from Safavid to Pahlavi II. (Master's thesis). Faculty of Literature and Human Sciences, Yazd University, Yazd. (In Persian)
Atabaki, T. (1994). Nationality, ethnicity and autonomy in contemporary Iran. Conversation magazine. 3, 73. (In Persian)
Amir Ahmadi, H. (1998). Ethnicity and security: the effect of ethnic policies of the Pahlavi regime on the emergence of collective ethnic movements in Iran. Strategic Studies Quarterly, 2, 207-234. (In Persian)
Karani, Z. (2019). Discourse analysis of Kermanshah studies with a post-colonial approach. (Master's thesis). Faculty of Social and Educational Sciences, Razi University, Kermanshah. (In Persian)
Mahdizadeh, M. (2008). Media and representation. Tehran, Iran: Office of Media Studies and Development. (In Persian)
Modarresi Chahardehi, Morteza, (1338), Kurdish speakers, Armaghan, number 1.
Sajjadieh, Seyyed Mohammad Ali, (1348), a few words about the Kurds and the Kurdish dialect, Armaghan, No. 5 and 6.
(1351), Handicrafts: regional survey of Baneh-Marivan and Kurdistan border crafts and its development possibilities, Bors, No. 107.
Shakiba, Hossein, Kurds or a group of pure Iranians, Pashutan, number 2.
(1353), Tariqat among the Kurds, historical reviews, number 5.
Owrang, M, (1345), Kurdish Race, Art and Architecture, No. 12.
Behnam, Isa, Kurdish clothing, engraving.
Fariqi, Ahmad, Chaharshanbehsouri in Kurdistan, Art and People, No. 184 and 185.
Hekmi, Reza Qoli, (1351), Nowsoud Road and Amrieh Reza Shah Kabir, Vahid, No. 16.
Kiwanpour Mokri, Mohammad, (1326), Nomads of Iran: Nomads of Kurds, Yadegar, No. 6.
(1327), Amanullah Khan Thani's rule in Kurdistan, Yaghma Magazine, No. 2. Farahvoshi, Bahram, (1344), Iranian languages outside Iran, Yaghma, number 203. Keyvan, Mustafa, (1346), Kurds and Kurdistan in the 2500-year history of Iran, Yaghma, No. 233.
Keyvan, Mustafa, (1345), Nowruz in Kurdistan, Yaghma, No. 224.
 
دوره 12، شماره 49
زمستان 1402
صفحه 265-288

  • تاریخ دریافت 04 اردیبهشت 1402
  • تاریخ بازنگری 20 اردیبهشت 1402
  • تاریخ پذیرش 08 خرداد 1402