انجمن ایرانی مطالعات فرهنگی و ارتباطات جامعه فرهنگ رسانه 2322-3855 مقالات آماده انتشار 2025 07 19 "A Formalization Empowerment Model for Informal Women Workers: Strategies for Exiting the Informal Economy in Developing Countries" مدل قدرت‌بخشی رسمی‌ساز برای کارگران غیررسمی زن: استراتژی‌های خروج از بخش غیررسمی اقتصاد در کشورهای در حال توسعه 225340 10.22034/scm.2025.530157.1894 FA فاطمه جعفری عضو هیئت علمی دانشگاه اصفهان 0000-0001-5909-7562 Journal Article 2025 06 12 Informal employment of women, as a complex and multidimensional phenomenon, originates from structural and individual deficiencies that, through various mechanisms, push women toward the informal labor market. This study, focusing on the concept of "formalization empowerment," aims to explore the challenges and strategies for informal women workers to exit the cycle of inequality and improve their social status. Using a qualitative methodology and thematic analysis of semi-structured interviews with 32 informal women workers and 14 experts in Tehran province, the findings reveal that women face four main deficiencies—psychological, social, economic, and legal—that result in systematic exploitation and the persistence of their marginalization. These challenges include lack of self-esteem and confidence (psychological), limited access to financial resources and market-oriented skills (economic), insufficient social support and self-help networks (social), and unawareness of labor rights (legal). The "formalization empowerment" model is introduced as a key strategy to enhance the status of informal women workers by strengthening these dimensions. This model emphasizes awareness-raising, micro-networking, economic empowerment, and legal support, facilitating the transition from informal to formal employment. The study concludes that effective implementation of this strategy requires collaboration among policymakers, social workers, and non-governmental organizations to reduce gender inequalities and improve working conditions for women through integrated programs. اشتغال غیررسمی زنان به‌عنوان پدیده‌ای پیچیده و چندبعدی، ریشه در نارسایی‌های ساختاری و فردی دارد که از طریق سازوکارهای مختلف، زنان را به سمت بازار کار غیررسمی سوق می‌دهد. این پژوهش با تمرکز بر مفهوم "قدرت‌بخشی رسمی‌ساز"، به‌دنبال بررسی چالش‌ها و راهکارهای خروج زنان کارگر غیررسمی از چرخه نابرابری و بهبود وضعیت اجتماعی آن‌ها است. مطالعه حاضر با استفاده از روش‌شناسی کیفی و تحلیل تماتیک داده‌های حاصل از مصاحبه‌های نیمه‌ساختاریافته با ۳۲ کارگر غیررسمی زن و ۱۴ خبره در استان تهران انجام شد. نتایج نشان می‌دهد که زنان در اشتغال غیررسمی با نارسایی‌های چهارگانه در ابعاد روانشناختی، اجتماعی، اقتصادی و حقوقی روبه‌رو هستند که منجر به بهره‌کشی سیستماتیک و استمرار وضعیت حاشیه‌ای آن‌ها می‌شود. از یک‌سو، فقدان عزت‌نفس و اعتمادبه‌نفس (نارسایی روانشناختی)، محدودیت دسترسی به منابع مالی و مهارت‌های بازارمحور (نارسایی اقتصادی)، و از سوی دیگر، کمبود حمایت‌های اجتماعی و شبکه‌های خودیار (نارسایی اجتماعی) همراه با بی‌اطلاعی از حقوق کار (نارسایی حقوقی)، چالش‌های اصلی این گروه را شکل می‌دهند. در مقابل، مدل "قدرت‌بخشی رسمی‌ساز" به‌عنوان استراتژی کلیدی برای ارتقای وضعیت زنان کارگر غیررسمی معرفی می‌شود که بر تقویت ابعاد مذکور متمرکز است. این مدل با تأکید بر آگاهی‌بخشی، شبکه‌سازی خرد، توانمندسازی اقتصادی و حمایت حقوقی، زمینه‌ساز گذار از اشتغال غیررسمی به رسمی است. نتایج پژوهش حاکی از آن است که اجرای این استراتژی نیازمند همکاری مؤثر نهادهای سیاست‌گذار، مددکاران اجتماعی و سازمان‌های مردمنهاد است تا از طریق برنامه‌های یکپارچه، به کاهش نابرابری‌های جنسیتی و بهبود شرایط کار زنان منجر شود.